Ngày 15 tháng 7 năm 2026, nhà sáng lập MultiBank giải thích lý do vì sao niềm tin, hạ tầng tài chính và đổi mới kỹ thuật số sẽ định hình sự trỗi dậy của GCC trở thành trung tâm vốn toàn cầu, bất chấp chiến tranh Iran trong năm tài chính 2026.
Xung đột khu vực đã tạo ra một loạt cú sốc đối với thị trường chứng khoán. Finance Middle East đã trò chuyện với ông Naser Taher, Nhà sáng lập kiêm Chủ tịch MultiBank Group, về chiến lược của tập đoàn, tương lai của đồng đô la Mỹ và những tín hiệu mà các nhà đầu tư đang định giá thấp tại vùng Vịnh bất chấp chiến tranh Iran.
Thông điệp của ông Taher là niềm tin đóng vai trò then chốt đối với các doanh nghiệp hoạt động tại vùng Vịnh.
MultiBank Group đang phòng ngừa biến động như thế nào và đang mang lại những cơ hội tăng trưởng nào cho năm tài chính 2026? Cụ thể là những thị trường chứng khoán nào?
Biến động không phải là ngoại lệ đối với mô hình của chúng tôi; đó chính là môi trường mà hạ tầng của chúng tôi được thiết kế để phục vụ. MultiBank Group đã hoạt động xuyên suốt hai thập kỷ của các chu kỳ thị trường, bao gồm cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008, đại dịch, và giờ đây là những cú sốc do xung đột khu vực gây ra.
Vai trò của chúng tôi không phải là đưa ra các vị thế định hướng thay mặt khách hàng. Vai trò của chúng tôi là cung cấp hạ tầng giúp khách hàng tự tin quản lý mức độ rủi ro của chính mình: thanh khoản sâu từ các ngân hàng hàng đầu, khớp lệnh tức thì, định tuyến thông minh dựa trên AI, và khả năng tiếp cận hơn 20.000 công cụ giao dịch.
Trong xung đột gần đây, giá dầu Brent đã tăng từ khoảng 71 đô la một thùng trước xung đột lên gần 120 đô la ở mức đỉnh, rồi hạ nhiệt về khoảng 78 đô la vào giữa tháng 6 khi một khuôn khổ hạ nhiệt bắt đầu hình thành. Chứng khoán khu vực đã trải qua đợt định giá lại mạnh nhưng ngắn hạn trong những tuần đầu, đặc biệt tại UAE, Ả Rập Xê Út và thị trường GCC nói chung. Sau đó, các thị trường này đã nhanh chóng phục hồi phần lớn mức giảm, với chỉ số tổng hợp GCC trụ vững tốt hơn các chỉ số tham chiếu toàn cầu như S&P 500.
Đối với một tổ chức như chúng tôi, mô hình này mang lại sự yên tâm hơn là báo động. Nó khẳng định rằng thị trường trong khu vực hiện đã có đủ chiều sâu, thanh khoản và niềm tin để hấp thụ một cú sốc bên ngoài nghiêm trọng và phục hồi trở lại. Đó chính xác là nền tảng mà dòng vốn dài hạn tìm kiếm.
Đối với năm tài chính 2026, những cơ hội rõ ràng nhất nằm ở các nhóm tài sản mà biến động kích hoạt: vàng, năng lượng và ngoại hối, nơi sự bất định gia tăng chuyển hóa trực tiếp thành hoạt động giao dịch mạnh mẽ hơn, cùng với sự dịch chuyển mang tính cấu trúc của hoạt động giao dịch và thanh toán sang hạ tầng blockchain.
Các nhà đầu tư đang chia sẻ với ông điều gì về tâm lý đối với GCC? Đây có phải là sự gián đoạn ngắn hạn trong khi các yếu tố nền tảng dài hạn vẫn không đổi, hay câu chuyện này đã bị lạm dụng quá mức?
Câu chuyện này không bị lạm dụng quá mức.
Xung đột đã kiểm chứng luận điểm này trong thời gian thực, và khu vực này đã vượt qua bài kiểm tra đó. Bằng chứng rõ ràng nhất nằm trong dữ liệu gần đây nhất, chứ không phải trong quá khứ. Nền kinh tế UAE tăng trưởng 5,6% trong năm 2025, với khu vực phi dầu mỏ mở rộng 6,1% và hiện chiếm khoảng 77% GDP.
Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài dạng đầu tư mới tăng 78% trong cùng năm đó, đạt mức kỷ lục 33,2 tỷ đô la, đưa quốc gia này vào nhóm mười điểm đến hàng đầu thế giới. Đây là đà tăng trưởng được duy trì xuyên suốt xung đột, chứ không chỉ trước đó.
Điều các nhà đầu tư chia sẻ với tôi là họ ngày càng phân biệt rõ giữa rủi ro trên các tiêu đề tin tức và các yếu tố nền tảng mang tính cấu trúc.
Xung đột là một cú sốc thực sự. Eo biển Hormuz chịu áp lực, giá dầu có lúc vượt mốc 100 đô la, và thị trường khu vực đối mặt với sự bất định tức thời. Tuy vậy, dòng vốn vẫn tiếp tục đổ về.
Theo ước tính của Henley, UAE ghi nhận mức nhập cư ròng gần 10.000 triệu phú vào năm 2025, cao nhất trong số các quốc gia trên thế giới.
Đó chính là định nghĩa của một điểm đến, chứ không phải một giao dịch ngắn hạn. Các nhà đầu tư nghiêm túc không hề mù quáng trước rủi ro địa chính trị; đó là một phần của mọi cuộc trò chuyện. Điều đã thay đổi là họ ngày càng nhìn nhận GCC là khu vực có khả năng chuyển hóa sự ổn định thành tính liên tục trong vận hành. Đó chính là điều mà dòng vốn dài hạn coi trọng nhất, và đó cũng là lý do các yếu tố nền tảng của khu vực này không đơn thuần chỉ là một câu chuyện.
Ông có tin rằng đồng đô la Mỹ sẽ vẫn giữ vị thế thống trị trong thương mại và tài chính toàn cầu trong thập kỷ tới không?
Có, đồng đô la sẽ vẫn giữ vị thế thống trị trong thập kỷ tới.
Tuy nhiên, đồng đô la sẽ bớt mang tính độc quyền hơn, và đó là một diễn biến tích cực chứ không phải một cuộc khủng hoảng. Tỷ trọng của đồng đô la trong dự trữ toàn cầu đã giảm xuống còn khoảng 56%-58%, so với mức khoảng 72% vào đầu thế kỷ.
Tuy vậy, gần 89% tổng số giao dịch ngoại hối vẫn được thanh toán bằng đô la Mỹ, đồng tiền này cũng giữ vai trò trung tâm trong việc lập hóa đơn thương mại toàn cầu. Vẫn chưa có sự thay thế thực sự nào ở quy mô tương đương. Đồng euro chiếm khoảng 21% dự trữ toàn cầu, trong khi đồng nhân dân tệ chiếm khoảng 2%, bị hạn chế bởi các biện pháp kiểm soát vốn. Điều đang thay đổi không phải là cốt lõi của hệ thống, mà là hạ tầng tài chính bên dưới nó. Chúng ta đang chứng kiến sự tăng trưởng của thanh toán bằng nội tệ, mức tích lũy vàng kỷ lục của các ngân hàng trung ương, và các nền tảng đa tiền tệ kỹ thuật số như mBridge, mà UAE đã góp phần tiên phong cùng Trung Quốc, Hồng Kông và Thái Lan.
Đối với GCC, đồng đô la vẫn giữ vai trò trung tâm bởi các đồng tiền trong khu vực phần lớn được neo theo đô la, và năng lượng vẫn được định giá bằng đô la. Do đó, đa dạng hóa là một biện pháp quản trị rủi ro thận trọng, chứ không phải một sự chuyển dịch về ý thức hệ. Lập trường hợp lý cho thập kỷ tới là rất rõ ràng: đa cực ở vùng biên, nhưng neo vào đô la ở phần lõi.
Ông nhìn nhận thế nào về việc AI, tự động hóa và giao dịch thuật toán sẽ thay đổi thị trường tài chính trong năm năm tới, và cơ quan quản lý cùng nhà đầu tư nên chú ý đến những rủi ro nào?
Chúng tôi đã và đang sống trong sự thay đổi này. Đây không phải là một kịch bản tương lai. Tại MultiBank Group, hệ thống định tuyến thông minh dựa trên AI đã tối ưu hóa việc khớp lệnh trên các nền tảng của chúng tôi, và chúng tôi đang chuyển hơn 20 tỷ đô la khối lượng giao dịch hằng ngày sang hạ tầng blockchain để thanh toán.
Trong năm năm tới, tôi kỳ vọng ba xu hướng lớn sẽ tăng tốc. Thứ nhất, chi phí khớp lệnh sẽ tiếp tục tiệm cận về mức bằng không. Thứ hai, thị trường sẽ ngày càng vận hành liên tục, với ít giới hạn hơn do vị trí địa lý hoặc giờ giao dịch truyền thống áp đặt. Thứ ba, các tài sản trong thế giới thực, từ bất động sản đến tín dụng tư nhân, sẽ tiếp tục dịch chuyển lên chuỗi thông qua token hóa.
Những rủi ro này xứng đáng nhận được sự quan tâm tương xứng. Thứ nhất là sự tập trung và hiệu ứng bầy đàn. Nếu nhiều mô hình cùng hội tụ về các tín hiệu tương tự, chúng có thể khuếch đại chính những biến động thị trường mà chúng được thiết kế để quản lý, khiến các đợt mất cân đối thị trường chớp nhoáng dễ xảy ra hơn. Thứ hai là khả năng giải thích: cơ quan quản lý và nhà đầu tư phải có thể hiểu được vì sao một hệ thống tự động lại hành động theo một cách nhất định. Thứ ba là khả năng phục hồi về vận hành và an ninh mạng, vốn trở thành rủi ro mang tính hệ thống ngay khi việc thanh toán được tự động hóa. Thứ tư, thường bị bỏ qua, là việc khả năng tiếp cận của nhà đầu tư cá nhân đang vượt xa hiểu biết tài chính của họ.
Quan điểm của tôi rất đơn giản: công nghệ nên mở rộng khả năng tiếp cận đồng thời nâng cao tiêu chuẩn bảo vệ. Hai mục tiêu này không hề mâu thuẫn, và những công ty coi chúng là bổ trợ cho nhau sẽ giành được niềm tin lâu dài.
Hiện tại ông nhìn thấy những cơ hội đầu tư hấp dẫn nhất ở đâu trong khu vực GCC, và lĩnh vực nào vẫn bị định giá thấp hoặc bị nhà đầu tư bỏ qua?
Tôi sẽ hướng nhà đầu tư đến hạ tầng nằm phía sau các tiêu đề tin tức, thay vì bản thân các tiêu đề đó. Cơ hội hấp dẫn nhất nằm ở hạ tầng tài chính và kỹ thuật số: nền tảng cốt lõi cho thanh toán, thanh toán bù trừ, lưu ký và token hóa.
Đây chính là nơi GCC đang xây dựng năng lực toàn cầu thực sự.
Hậu cần và thương mại tái xuất khẩu là một lĩnh vực quan trọng khác. Sự gián đoạn quanh eo biển Hormuz là một lời nhắc nhở rõ ràng về vị trí chiến lược của khu vực này trong các dòng chảy thương mại toàn cầu. Cơ hội thứ ba là quá trình chuyển đổi năng lượng và nền kinh tế số, nơi riêng ngành viễn thông đã thu hút gần 10 tỷ đô la vốn FDI dạng đầu tư mới vào UAE trong năm 2025, phần lớn hướng vào các trung tâm dữ liệu và năng lực AI.
Còn về những gì đang bị bỏ qua, bất động sản đã được quan tâm và định giá khá đầy đủ. Câu chuyện bị định giá thấp hơn chính là hạ tầng tài chính và kỹ thuật số nằm bên dưới những tài sản hữu hình đó: các doanh nghiệp công nghiệp vốn hóa trung bình, ngành sản xuất phi dầu mỏ trong khuôn khổ các sáng kiến như 'Make in the Emirates', và thị trường tín dụng tư nhân vẫn còn khá mỏng so với quy mô nền kinh tế khu vực.
Nhà đầu tư thường theo đuổi những tài sản mang tính biểu tượng. Tuy nhiên, lợi nhuận bền vững hơn thường được xây dựng bên trong các hệ thống, nền tảng và tuyến hạ tầng tài chính giúp những tài sản đó trở nên hiệu quả hơn.
Tính bền vững đang định hình quá trình đa dạng hóa của vùng Vịnh như thế nào?
Tính bền vững quy về một phép thử duy nhất: liệu quá trình đa dạng hóa có thể trụ vững qua một giai đoạn kéo dài giá dầu ở mức thấp hay không? Và câu trả lời ngày càng nghiêng về hướng có.
Những chỉ số tôi theo dõi sát sao nhất là tỷ trọng của hoạt động phi dầu mỏ trong GDP, đã đạt khoảng 77% tại UAE vào năm 2025, và tốc độ tăng trưởng của nền tảng phi dầu mỏ đó, vốn đã mở rộng khoảng 6% trong năm đó, vượt qua tốc độ tăng trưởng chung của nền kinh tế.
Ngoài các con số nổi bật, tôi quan tâm đến chất lượng đầu tư hơn là khối lượng. Vốn đầu tư mới, mang tính nâng cao năng suất và xây dựng năng lực, quan trọng hơn nhiều so với dòng vốn danh mục có thể đảo chiều nhanh chóng. Tôi cũng theo dõi tăng trưởng tín dụng khu vực tư nhân, tốc độ thành lập doanh nghiệp mới và doanh nghiệp vừa và nhỏ, cùng xu hướng giá dầu hòa vốn ngân sách của từng chính phủ, bởi những chỉ số này cho thấy mức độ ngân sách vẫn còn phụ thuộc vào hydrocarbon.
Quá trình đa dạng hóa tại vùng Vịnh khởi đầu như một nỗ lực do nhà nước dẫn dắt, đòi hỏi nhiều vốn đầu tư. Tín hiệu đáng khích lệ hiện nay là chương tiếp theo đã bắt đầu hiện rõ: vốn tư nhân, cùng với các thị trường nội địa sâu hơn và thanh khoản tốt hơn, đang từng bước tham gia song song cùng nhà nước. Sự chuyển giao này, được đo lường qua tỷ trọng nguồn thu phi dầu mỏ trong ngân sách và chiều sâu của các thị trường khu vực, mới chính là thước đo thực sự cho tính bền vững. Những tín hiệu ban đầu đang chỉ ra rõ ràng theo đúng hướng.
Các doanh nghiệp gia đình tác động như thế nào đến quản trị, kế thừa và phân bổ vốn trong quá trình tạo dựng tài sản?
Các doanh nghiệp gia đình chính là xương sống của nền kinh tế phi dầu mỏ trong khu vực GCC. Họ chiếm một tỷ trọng lớn trong hoạt động và việc làm của khu vực tư nhân, vì vậy cách họ phát triển sẽ định hình sự thịnh vượng của khu vực trong suốt một thế hệ.
Từng tự mình xây dựng một tổ chức, tôi nhìn thấy ba thách thức mang tính quyết định. Thứ nhất là quản trị. Các gia đình cần tách bạch quyền sở hữu khỏi việc quản lý và mang lại tính độc lập thực sự cho hội đồng quản trị, để các quyết định được đưa ra dựa trên năng lực chứ không phải thâm niên. Thứ hai là kế thừa. Quá nhiều gia đình chỉ giải quyết vấn đề này khi bị buộc phải làm vậy. Đó là một sai lầm. Thế hệ tiếp theo thường được đào tạo ở nước ngoài và trở về với những hoài bão, khẩu vị rủi ro và kỳ vọng khác biệt. Việc kế thừa cần được chính thức hóa sớm.
Thứ ba là phân bổ vốn. Khu vực này đang chuyển dịch từ hình thức đầu tư tập trung, dựa trên quan hệ cá nhân, sang phân bổ đa dạng và mang tính tổ chức. Điều này bao gồm sự cởi mở ngày càng tăng của các thế hệ trẻ đối với đa dạng hóa toàn cầu và tài sản kỹ thuật số, những thứ mà nhiều nhà sáng lập trước đây từng phản đối.
Những gia đình chuyển đổi theo hướng thể chế hóa sẽ tích lũy tài sản qua nhiều thế hệ. Những gia đình không làm vậy thường có xu hướng làm phân tán tài sản của mình. Đây chính là lúc một hạ tầng tài chính được cấu trúc chặt chẽ và quản lý tốt trở nên thiết yếu: nó mang lại cho vốn gia đình nền tảng cần thiết để đa dạng hóa, bảo vệ giá trị và tồn tại lâu dài.
Từ vị trí của ông tại trung tâm các dòng chảy giao dịch toàn cầu, ông đang thấy những tín hiệu nào hôm nay mà phần lớn nhà đầu tư và nhà hoạch định chính sách đang bỏ lỡ về tương lai của nền kinh tế GCC?
Từ vị trí của tôi, có ba tín hiệu đang bị định giá thấp.
Thứ nhất là GCC đang âm thầm chuyển mình từ một nguồn cung cấp vốn trở thành một trung tâm vốn. Dòng vốn ngày càng được định tuyến, thanh toán và quản lý ngay tại đây, chứ không chỉ đơn thuần được đầu tư từ đây. Đó là một vai trò bền vững hơn nhiều so với việc chỉ đơn thuần là 'cuốn sổ séc' của thế giới.
Thứ hai là tốc độ mà hoạt động giao dịch, thanh toán và các tài sản trong thế giới thực đang dịch chuyển lên blockchain tại khu vực này. Sự rõ ràng về quy định từ các khuôn khổ như VARA của Dubai và ADGM của Abu Dhabi là một lợi thế cạnh tranh thực sự mà câu chuyện toàn cầu vẫn còn đánh giá thấp. UAE đã thực hiện giao dịch tài chính chính phủ đầu tiên sử dụng đồng Dirham kỹ thuật số vào cuối năm 2025, được thanh toán trong chưa đầy hai phút. Đây không chỉ mang tính biểu tượng. Nó cho thấy tốc độ mà chính hạ tầng tài chính công đang được tái xây dựng.
Tín hiệu thứ ba là điều mà xung đột gần đây đã bộc lộ rõ ràng nhất: phản ứng của khu vực trước một cú sốc bên ngoài nghiêm trọng là khả năng phục hồi, chứ không phải sự mong manh. Dòng vốn vẫn ở lại, các tổ chức vẫn tiếp tục vận hành, và niềm tin vẫn được giữ vững.
Điều mà nhiều nhà đầu tư và nhà hoạch định chính sách đang bỏ lỡ chính là hướng đi của sự chuyển dịch. Vùng Vịnh đang chuyển mình từ nơi thế giới gửi tiền của mình sang nơi hạ tầng tài chính toàn cầu ngày càng được xây dựng, vận hành và ngày càng được tin cậy.
Sự chuyển dịch đó, hơn cả số liệu của bất kỳ quý nào, chính là câu chuyện của thập kỷ tới.




















